Bepalen van calprotectine in feces
Informatie over de bepaling van calprotectine in feces
Beste collega,
In november 2024 hebben wij u geïnformeerd over de nieuwe calprotectine in feces test. Tot november 2025 werd calprotectine met zowel de oude DiaSorin-methode als de nieuwe PETIAmethode (Sentinel CaliaGold) gemeten en gerapporteerd. Zodoende kon u wennen aan de nieuwe beslisgrenzen. Wegens diverse redenen zijn wij nu gestopt met de oude methode en ontvangt u alleen de calprotectine uitslag met de nieuwe PETIA-methode.
Achtergrond over calprotectine methodes
De meting van calprotectine is niet geharmoniseerd. Dit betekent dat verschillende methodes uiteenlopende resultaten kunnen geven en uitslagen van verschillende methodes niet uitwisselbaar zijn; de exacte beslisgrenzen in de NHG-richtlijn “NHG-Standaard M71d 2022 Prikkelbaredarmsyndroom (PDS)” zijn niet van toepassing op onze methode. De concordantie tussen de oude en nieuwe methodes is goed mits de uitslagen worden geïnterpreteerd in het licht van de specifieke gerapporteerde referentiewaarden.
Interpretatie van calprotectine resultaten
Calprotectine is een zeer gevoelige test, maar is weinig specifiek voor IBD; een lage calprotectine waarde sluit een inflammatoire ziekte vrijwel uit, en een verhoogde waarde kent diverse oorzaken waaronder gebruik van NSAID en protonpompinhibitors, en acute inflammatoire processen zoals diverticulitus en gastroenteritis. Om deze reden raden wij aan om bij een verhoogde uitslag en aanhoudende klachten de test te herhalen met een tussenpoze van enkele weken en indien relevant genoemde medicatie te stoppen. Een overzicht van beslisgrenzen in de richtlijn, de oude situatie en nieuwe situatie vindt u in de tabel.
|
NHG richtlijn |
Oude methode |
Nieuwe methode |
Interpretatie |
|
|
Referentiewaarde |
< 50 µg/g |
< 50 mg/kg |
< 70 µg/g |
Kans op inflammatoire |
|
Grijs gebied |
50 - 100 µg/g |
50 - 200 mg/kg |
70 - 355 µg/g |
-- |
|
Afwijkend |
|
|
|
Bij herhaling afwijkend: |
*Bron: Sentinel Diagnostics: Normal reference ranges and cut off values for performing and considering endoscopy using the improved Sentinel CaliaGold ®Calprotectin assay.
Calprotectine bij kinderen
Bij kinderen tot 10 jaar kan de calprotectine in feces fysiologisch verhoogd zijn, om die reden wordt deze test afgeraden bij kinderen en is de test niet geschikt voor kinderen <5 jaar. Ook hier geldt dat de exacte beslisgrenzen in de NVK-richtlijn Inflammatoire darmziekten (IBD) bij kinderen en adolescenten, 2019, niet van toepassing zijn op onze methode.
Thuis feces monster nemen
Met de overgang naar de nieuwe methode gaat het klinische chemisch laboratorium gebruik maken van een andere manier om een monster van de ontlasting te nemen voor zowel de bepaling van calprotectine als voor occult bloed in feces. Deze thuis feces monsterafname, welke ook wordt gebruikt door het RIVM voor de darmkankerscreening, is patiëntvriendelijker en hygiënischer. Deze verandering zal in de komende periode geïntroduceerd worden.
Wij hopen u hierbij voldoende te hebben geïnformeerd. Voor meer informatie of bij vragen, kunt u contact opnemen met ondergetekende. Met vriendelijke groet, mede namens mijn collegae, Mw. Dr. Inez-Anne Haagen, klinisch chemicus / medisch immunoloog OLVG Lab, i.haagen@olvglab.nl Dhr. Dr. Pieter Stokkers, MDL-arts OLVG Dhr. Dr. Marco Mundt, MDL-arts Flevoziekenhuis Mw. Dr. Hong Bui, klinisch chemicus Flevoziekenhuis, hbui@flevoziekenhuis.nl